-
1 ÞOLA
(þolda, þolt or þolat), v.1) to bear, endure, suffer (þola högg, mannraun dauða); reyna, hvárt hann þyldi járn eða eigi, to try whether he could bear iron or not; þola hart, to suffer hardship; hversu þoldi S. í brennunni, how did S. bear the burning?;2) þola e-m e-t, to bear it at one’s hand (kann verap at þá sá nökkurir svá röskvir, at ei þoli jarli allan ósóma); þola eigi lög, not to bear the law; eigi skal þat, ok skal þola Snorra lög, S. shall have the benefit of the law;3) to feel at rest, be still or quiet; þá œðist dýrit svá at þat þolir hvergi, so that it has no rest; fylgdi svá mikill verkr, at hann mátti hvergi kyrr þola, so great pain that he could nowhere remain quiet.* * *pres. þoli, pret. þolði, subj. þylði (þølði); part. þolt, later form þolat; [Goth. þulan = ἀνέχεσθαι, στέγειν; A. S. þoljan; Old Engl. and Scot. thole.; O. H. G. doljan, dolon; Dan. taale; Germ. dulden; Lat. tulisse, tol-erare; Gr. τλα- in τληναι, etc.]:—to bear, endure, suffer; reyna hvert hann þyldi járn eðr eigi, whether he could bear it or not, Fms. vii. 250; hvárt Þrændir þyldi atgörða-laust, ef …, vi. 38; ok þoli skor, Grág. ii. 188; at þau (the ships) þeyldi (i.e þøldi) mannfarminn, Fms. viii. 380, v. l.; mannraunir er hann hafði þolat, vi. 19; hversu þoldi Skarphéðinn í brennunni … vel fyrst en þó lauk svá at hann grét, Nj. 270; ef slíkt þolist, Ísl. ii. 406; eigi er þat þolanda (gerund.), it is intolerable, K. Á. 36; spyrr hversu lengi hann hafði þat áfelli þolt, Fms. x. 226; lengi höfu vér þolt þeirra ofsa, 237; þau hafa mart högg þolt í dag, 360; hversu hart þeir hafa þolat, Fas. i. 339.2. þola e-m e-t, to bear it at one’s hand; kann vera at þá sé nokkurir svá röskvir at eigi þoli jarli allan ósóma, Fms. i. 208; munt þú skora mér á hólm ok þola eigi lög, Nj. 87; eigi skal þat ok skal þola Snorra lög, let us ‘thole’ the law to Snorri, i. e. let us give him the benefit of the law, Eb. 100; undrumk ek at Guð þolir honum þá ofdirfð, Fms. vii. 261; þeir þolðu honum eigi réttindi, Ó. H. 190; mun konungr eigi þola þér lengr at þú gangir á hans ríki, Fms. xi. 62; hugði hann at jarl mundi þola honum her, he had a mind that the earl should thole war at his hand, he would wage war against the earl, 3; at hann mundi lúka honum skatt eðr tola her ella, Fas. i. 329.3. þola ílla, þola hart, to suffer hardship, Stj. 247, Bs. i. 201; þola önd, to keep breath; hann rann hundrað skrefa meðan hann þoldi önd einu sinni, in one breath, Rb. 482: hence the mod. þola önn (i. e. önd) fyrir e-n, to feel a pang for one, feel anxiety, concern; see önd.II. to feel at rest, be still or quiet, stir not; kistan þoldi uppi sem fyrr eða nokkuru verr …, Bs. i. 712; (one would say that the mod. tolla, to rest, sit fast, was a corruption of this phrase, were it not that tolla occurs in the verse in Hallfr. S.); æðisk dyrit svá at þat þolir hvergi, so that it has no rest, Lækn. 472; fylgði svá mikill verkr, at hann mátti hvergi kyrr þola, so great pain that he could nowhere remain quiet, Grett. 152; rekr Grettir hrossin, ok þolir Kingála eigi í haga, K. was restless, 25 new Ed.; hann þolir ekki við fyrir verkjum, he has no rest for pains. -
2 þola
[þɔ:la]þoli, þoldi, þoldum, þolað vtтерпеть, выносить, выдерживатьþola ekki við — быть не в состоянии терпеть [выносить]
-
3 þola
-
4 þola
v. слаб. -ē-, praes. þoli, praet. þolda и þolða, conj. þylða (þølða), pp. þolt → þolatтерпеть, выносить, выдерживать* * *гл. сл. - ē- терпетьг. þulan, д-а. þolian, д-в-н. dolēn, -ōn, ш. tåla, д., нор. tåle; ср. д-в-н. dult терпение (н. Ge-duld), н. dulden терпеть; к лат. tollere поднимать, tolerāre терпеть -
5 óla niîur, spenna öryggisbelti
-
6 málþola
-
7 ÞÖRF
(gen. þarfar, pl. þarfar), f. want, need, necessity;e-s er þörf, a thing is wanted, is necessary (hón kvað þess litla þörf);e-m er e-s þörf, e-m er þörf á e-u, one is in need of;þá er þörf verðr, when wanted;ef gørast þarfar þess, if need be;þola þörf e-s, to be in want of;fjár síns, er fengit hefir, skylit maðr þörf þola, a man should not stint himself of money he has made;þörfum meirr, more than wanted, excessively;e-t kemr vel í þarfar, it comes to good use, comes in when wanted;vinna þörf, to suffice;kunna þörf (with infin.), to long to, feel impelled to.* * *f., gen. þarfar, pl. þarfir, [þurfa; Ulf. þarba = ὑστέρημα, þarbos þulan = ὑστερεισθαι; Dan. tarv]:—need, necessity; e-m er þörf e-s, Hm. 149; ef görask þarfar þess, Skm.; enga þörf ætla ek mér á því, Fms. vi. 36; bíða langa þörf e-s, Bs. i. 862: the phrases, vinna þörf, to suffice, Al. 125, 129, Grág. i. 445, 457; þola þörf e-s (Goth. þarvos þulan), Hm.; þá er þörf verðr, when wanted, K. Þ. K. 14; þörfum meirr, more than needed, excessively, Ld. 206, Jd. 32; e-t kemr vel í þarfar, it comes to good use, in a case of need or emergency, Fms. viii. 290: business, N. G. L. i. 80. -
8 KLJÁ
I) (kljái, kljáða, kljáðr), v. to fix the weights (cf. klé) to a loom; vera á enda kljáðr, to have done; er ek á enda kljáðr at þola þat lengr, I can bear itno longer.* * *ð, [klé, pl. kljár], to fix the weights to a loom (see klé); mér þótti kljáðr vera vefrinn, Fms. xi. 49; harðkljáðr, hard stretched, Darr.: metaph., vera á enda kljáðr, to be finished, done; það er ekki á enda kljáð, there is no end of it as yet; vera út kljáðr, done; það er út kljáð um þau mál: kljá á enda, to wind up, to have done; er ek á enda kljáðr at þola þat lengr, Ísl. ii. 420. -
9 SKÖMM
* * *I) (gen. skammar, pl. skammir), f. shame;lifa við skömm, to live in shame;er þat skömm at sitja hjá, it is a shame to sit idly by;fœra skömm at e-m, gøra e-m skömm, to bring dishonour on one;bíða skömm, to suffer disgrace;veiða at skömm, to be put to shame.* * *f., gen. skammar, pl. skammir; skamm, n. also occurs, but rarely, Fb. i. 411; mesta skamm, Bs. ii. 494 (a poem of the 16th century); but the fem. still prevails in speech and writing with a double m, as seen from Fms, vi. 386,—heyr þjóð-skáldit, kvattú svá, gröm skömm, ekki eru þær hendingar jafnhávar, hrömm skömm þat væri jafnhátt, en hitt er málleysa: [A. S. sceamu; Engl. shame; Germ. scham; Dan. skam; in these and other cognate languages the m is single, cp. Ulf. skaman in skaman sik]:—a grave bodily hurt, but rare in this sense.II. a shame, outrage; skammir eðr skapraunir, Fs. 63, Fb. i. 303; skamm (sic) né úvirðing, 411; vil ek eigi lifa við skömm, Anal. 131; er þat s. ef ek sit hjá, 123; mun þín s. lengi uppi, Nj. 116; þola skammir bótlaust, 186; reka skammar, 68; fá bana eðr aðrar skammir, N. G. L. i. 122; færa skammir at e-m, Eg. 210; verða at skömm, Gísl. 3; þola skömm á sér (of lewdness, see serða), Gþl. 192.2. a shame, disgrace, passim in mod. usage.COMPDS: skammarerindi, skammarvíg. -
10 VÁS
n. toil, fatigue, from bad weather (þola v. ok erfiði).* * *n. wetness, toil, fatigue, from storm, sea, frost, bad weather, or the like; þola vás ok erviði, Fms. i. 222; fékk hann mikit vás ok erviði, viii. 18; þverr kraptrinn mikit í vásinu ok hernaðinum, Orkn. 464; Eiríkr kveðsk minna mega við vási (uosi Cod.) öllu, enn var, Fb. i. 538; í þeirri ferð fengu þeir mikit vás af íllviðri, frosti ok snjávum, Fms. ix. 233; höfu vér nú móðir verit af hungri ok kulda ok miklu vási, Post. 645. 100; þér erut menn móðir af vási, Eg. 204.COMPDS: vás-búð (mod. vosbúð), f. toil, fatigue from vás; fleiri v. hafði hann en vér höfum, Fms. ix. 369; var þar hörð vásbúð, þvíat öll hlaðan draup, 234; hafa haft marga v., id.; geta vásbúð, Eb. (in a verse). vás-ferð and vás-för, f. a wet journey, Fms. vii. (in a verse), Fagrsk. vás-klæði, n. rain-clothes, Fms. i. 149, Grett. 98 A, Mar. vás-kufl, m. a rain-cloak, Nj. 32, Ld. 268. vás-kyrtill, n. a rain-cloak, D. N. iv. 468. vás-samr, adj. wet and toilsome; austr v. eða erviðr, Grett. 95 A; vássamt embætti, Stj. 368. vás-tabarðr, m. a rain-tabard, D. N. vás-verk, n. wet work, Eb. 256. -
11 ÞRAUT
I) (pl. -ir), f. hard strugggle, great exertion, labour, hard task (ek mun láta þik vinna til ráðahags þessa þrautir nökkurar);þola þrautir, to suffer hardshps;gera þraut til e-s, to try hard;berjast til þrautar, to fight to the end.* * *f. a struggle, great exertion, labour, hard task; þú sel manninn fram, ok lát mik eigi þurfa þraut til, Ld. 44; leggit á mik nokkura yfirbót eða þraut, Fms. i. 119; svá mikla þraut at leiða mikit lið í orrostuna aptr, x. 371; þola þrautir, Al. 92, Sks. 23 new Ed.; göra þraut til e-s, to try hard: ok mun ek nú eigi optarr þraut til göra, Lv. 69: in legends (such as that of Hercules) the labour or ‘task’ to be performed is called þraut, Bret. 22, 24; nú mun ek göra sem fornir menn, at ek mun láta þik vinna til ráða-hags þessa þrautir nökkurar, Eb. 132; leggja þraut fyrir e-n; thus, e. g. the twelve labours of Hercules are ‘þrautir.’II. with prepp.; í þraut, in or with a desperate struggle, in the end, finally; ódrjúgr í allar þrautir, opp. to ‘í fyrstunni,’ Fms. viii. 134; öruggr í allri þraut, i. 305; hann gékk undan þeim í þraut, Eb. 320; at vísa djöflum til þrautar við mik, Fms. i. 305; eigi munu vér sigrask á þeim til þrautar, Fær. 75; berjask til þrautar, to fight to the end, Fas. ii. 535. Hkr. iii. 90, Fms. vi. 256. þrautar-laust, n. adj. without a struggle, easily, Fms. ii. 268, vi. 160. -
12 ÖNN
* * *I)(gen. annar, pl. annir), f.2) pl. annir, working season, esp. the hay-making season (en þetta var of annir).* * *1.f. an obsolete word, some part of a sword, the tip or the chape (?), Edda (Gl.); önnar (unnar Cod. wrongly) tunga, the tongue of the önn, i. e. the sword’s blade, Landn. (in a verse); in Hkv. Hjörv. 9 the true reading, we believe, is ‘önn’ er í oddi for ‘ógn;’ hjalt, hugró, önn, egg, valböst all being parts of a sword.2.f., gen. annar, pl. annir: [one is tempted to trace this word to the Goth. aþn and ataþni = ἐνιαυτός, a year; if so, the original sense would be a season, time, and work, business the derived; see annt, anna, amboð]:—a working season; en þetta var of annir, the hay-making season, Bs. i. 339; ef maðr fiskir um annir, ok gengr í grið at vetri, Grág. i. 151; hálfan mánuð um annir, 152; á miðil anna skal löggarð göra, in the time between two working seasons, ii. 261; þat heitir anna í millum, Gþl. 410 (onne millom, Ivar Aasen), the time between two working seasons, e. g. between ploughing time and hay-making, or fencing and hay-making, or the like; vár-önn, the sowing season; löggarðs-önn or garð-önn, the fencing season; hey-önn, the hay season; garðlags-önn, Grág. ii. 261; tún-annir, q. v.2. work, business; hann var í mikilli önn, very busy, Fms. iv. 119; önn ok erfiði, Gísl. 17; önga önn né starf skaltú hafa fyrir um búnað þinn … skal ek þat annask, Ld. 86; hafa önn ok umhyggju fyrir e-u, id., Fms. i. 291; önn fékk jötni orðbæginn halr, Hým. 3; henni var mikil önn á um ferðir Arons, Bs. i. 539; bera önn fyrir e-u, to take care of, 686; skulu vér nú önn hafa at langvistir órar skili aldregi, Hom. (St.); ala önn fyrir e-u, to care for, provide for, maintain; vera önnum kafinn, to be overwhelmed with work; vera í önnum, to be busy; í óða-önn, and the like. ☞ In the phrase, þola önn fyrir e-n, önn seems to be = önd = breath; see önd and þola. -
13 önn
[ön:]I. f annar, annir1) заботаala önn fyrir e-m — заботиться о ком-л.
2) спешка; занятость3) pl дела, работа4) pl сеноуборочные работыII.f:þola önn fyrir e-ð — бояться чего-л., быть озабоченным чем-л.
-
14 ERGI
f.1) lewdness, lust;2) wickedness, devilry (með allri ergi ok skelmisskap);3) unmanliness, unwarrior-like behavior with a strong connotation of effeminacy and passive homosexuality.* * *f. [argr], lewdness, lust; ergi, æði ok óþola, Skm. 36, Fas. iii. 390; e. keisara dóttur, Bær. 15, El. 10; ílsku ok e. ok hórdóm, Barl. 138: wickedness, með e. ok skelmisskap, Gísl, 31, Yngl. S. ch. 7: in mod. usage ergja, f., means greediness for money or the like; the rare sense of moodiness is quite mod., and borrowed from Germ. through Dan. -
15 iður-liga
adv., iðrliga, O. H. L. 78; iðuliga, Hom. 113, Sks. 66, 174, 231 B, Barl. 93, Anecd. 24, Fms. x. 392: mod. iðugliga, Bs. i. 849, Sks. 121, 359: iðula or iðola, Hom. 140, Pr. 471:—frequently, passim. -
16 kúgan
f. oppression, use of force (hafðu kúgan við þá uppi við fjöllin).* * *f. tyranny, hectoring; hafðu í frammi k. við þá uppi við fjöllin, Ísl. ii. 215; þeir buðu mönnum kúgan, Bs. i. 5; með k. eða ránum, Fbr. 13 new Ed.; vil ek heldr dauða þola en nokkurs manns k., Fms. ii. 266; pintingar ok k., Fb. ii. 65; k. lífs ok lima, Karl. 551. -
17 kögur-sveinn
m. = kögurbarn; þola þvílíkum kögursveini köpuryrði, Edda 30, Mar. 1056; skylda ek launa kögursveini þínum kanginyrði Hbl. 13. -
18 MÖSKVI
* * *m. mesh (ríða mökva).* * *a, m. [A. S. mæscre; Engl. mesh; O. H. G. masca; Germ. masche; Dan. maske]:—a mesh; ríða möskva, hann tók net ok garn ok reið á möskva svá sem net er síðan, Edda 39 (i. 182, v. l.); selnet tuttugu möskva djúpt, Grág. ii. 358, freq. in mod. usage. The word seems to be used as neut. (with the art. moskon) in O. H. L. 74,—þá mun (= munu?) eigi gott þola moskon þin (= moskvinn þinn?). -
19 NAUÐ
f.3) pl. shackles, fetters (hann vissi sér á höndum höfgar nauðir).* * *f. [Ulf. nauþs = ἀνάγκη; A. S. neôd; Engl. need; Hel. nôd; O. H. G. nôt; Germ. noth; Dan. nöd]:—need, difficulty, distress; í hverri nauð, Hom. 34; nauð ok erfiði, Fms. vii. 208; þola nauð, to suffer need, Lex. Poët.; vetrlig nauð, Sks. 49; með nauðum, with great difficulty, Fms. ix. 387; hann var borinn með nauðum, Þryml. 8:—bondage, hann var hertekinn ok síðan seldr í nauð, Fms. x. 391 (á-nauð, q. v.): höfgar nauðir, ‘heavy needs,’ of fetters, Vkv. 11:—labour, of women, in nauð-göngull, q. v.: of spells, hverr feldi af mér fölvar nauðir, Sdm. 1; nema e-n ór nauðum, to deliver, Fsm. 40; vera í nauðum, to be charmed, spell-bound, Lex. Poët.:—the Rune RUNE, Sdm. 7, Rkv., see introduction:—poët., bog-nauð, dal-nauð, ‘bow-need,’ i. e. the hand, Edda ii. 429; kykva nauð, id., Þd.COMPDS: nauðarmaðr, nauðahandsal, nauðakostr, nauðalaust, nauðamikill, nauðasátt. -
20 NEINN
* * *pron. indef., = né einn;1) any, following after a negation (aldrei svá, at honum væri nein raun í); ekki er þetta furða nein, it is no apparition; ekki neins staðar, not anywhere;2) as subst. any one, anybody; ekki neitt, nothing.* * *adj. pron., prop. a compd contr. from né einn = not one, none, but afterwards contr.; it is, however, never used as a pure negative, but only after a negative, as indef. pron.; for the older uncontr. usage see né A. II: [cp. A. S. nân; Engl. none]:—any, Lat. ullus, following after a negation, aldri svá at honum væri nein raun í, never … any danger, Nj. 262; varð eigi af neinni eptir-för, Valla L. 196; ekki er þetta furða nein, it is no apparition, Ísl. ii. 337; þess mundi eigi leita þurfa, at konungr mundi neina sætt göra, 84; Erlingr hafði eigi skaplyndi til at biðja konung hér neinna muna um, Ó. H. 47; aldri svá … at neitt vápn, Fas. i. 281; kom mér aldregi í hug, at sá mundi neinn vera, Art.; ekki neinu sinni, not once, Fb. i. 104; ekki neins staðar, nowhere:—where the negation is indirect or understood, lét hann af at eggja konung á neinar ferðir, Fb. ii. 427, (né einar, Fms. vii. 29, l. c.); skal ek miklu heldr þola dauða en veita þeim neitt mein, Nj. 168; at hann mundi taka úmjúkliga á því, at vægjask í neinum hlut til, Ó. H. 51; fyrr skal hón fúna en neinn taki hana, Lv. 50:—en neinn = en nokkur, than any; fleira íllt gékk yfir Gyðinga-lýð en yfir neina þjóð aðra, Ver. 42.2. as subst. anybody; hann tekr enga þá úsæmd til at neinn þori at …, Ld. 214; ekki neitt, nothing, Fas. i. 17; hvárki var neitt til, there was not aught of either, Gísl. 37; það er ekki til neins, ‘tis of no use. neins-staðar, adv.; ekki n., not anywhere, nowhere.
Страницы
См. также в других словарях:
ola — olà (plg. vok. dial. hol) sf. (4) Ds; SD66,246, R žvėrelių ar paukščių urvas, landa: Sudūmė pelės žemę: išvien õlos ir õlos Dkš. Maleišių oloj lapių netrūksta, dažnai žąsis nusineša Km. Krokimas kai į žiurkių olą (oloje) Sg. Niurna kaip meška… … Dictionary of the Lithuanian Language
Olá — Olá … Wikipedia
Olá — puede referirse a: Olá, un distrito de Panamá; Yoshkar Olá, capital de la república de Mari El, en Rusia. Véase también Ola OLA Esta … Wikipedia Español
olá — interj. 1. Fórmula de saudação (ex.: Olá, tudo bem?). = OI 2. Exprime um chamamento (ex.: Olá, o senhor de boné, importa se de avançar, por favor?). 3. Exprime admiração ou espanto (ex.: Olá, a isso é que eu chamo uma promoção!). 4. Exprime… … Dicionário da Língua Portuguesa
ola — ola; ola·tion; drug·ola; Mov·i·ola; plug·ola; … English syllables
ola — sustantivo femenino 1. Movimiento de ascenso y descenso del agua producido por el viento o las corrientes, con forma de onda: El mar estaba revuelto y se habían levantado muchas olas. Le gusta ver cómo rompen las olas. 2. Área: meteorología… … Diccionario Salamanca de la Lengua Española
Ola — Ola, die; , s: La Ola. * * * Ola, die; , s: La Ola … Universal-Lexikon
ola — (De or. inc.). 1. f. Onda de gran amplitud que se forma en la superficie de las aguas. 2. Fenómeno atmosférico que produce variación repentina en la temperatura de un lugar. Ola de fuego, de frío. 3. oleada (ǁ movimiento impetuoso de la gente… … Diccionario de la lengua española
OLA — puede referirse a: Ordenanza Limitadora del Aparcamiento, más conocida como Ordenanza para la Regulación de Aparcamientos, una legislación española de transporte. OLA, marca comercial del operador de telefonía móvil colombiano Colombia Móvil.… … Wikipedia Español
Ola — die; , s <aus span. ola »Welle«> svw. ↑La Ola … Das große Fremdwörterbuch
Ola — Ola, AR U.S. city in Arkansas Population (2000): 1204 Housing Units (2000): 556 Land area (2000): 1.856851 sq. miles (4.809223 sq. km) Water area (2000): 0.130731 sq. miles (0.338593 sq. km) Total area (2000): 1.987582 sq. miles (5.147816 sq. km) … StarDict's U.S. Gazetteer Places
